Μυαλό - Καλημέρα σας Καλή εβδομάδα!

«Πως μπορεί το περιορισμένο μυαλό μας να πιάσει το απεριόριστο, που είναι ομορφιά και αλήθεια; Ποιο είναι το υπόβαθρο της συμπόνιας και της νοημοσύνης και μπορεί πραγματικά να την συναντήσει καθένας από μας;»

Πως μπορεί το περιορισμένο μυαλό μας να πιάσει το απεριόριστο; Δεν μπορεί, επειδή είναι περιορισμένο.

Μπορούμε άραγε να πιάσουμε την σημασία, το βάθος του χαραχτήρα του μυαλού και ν' αναγνωρίσουμε το γεγονός - το γεγονός, όχι την ιδέα - ότι το μυαλό μας περιορίζεται από την γνώση, από τις ειδικότητες, από τις διάφορες πειθαρχίες, από το ν' ανήκουμε σε κάποια ομάδα, από τον εθνικισμό και όλα τα παρόμοια, που στη βάση τους υπάρχει η ιδιοτέλεια, καμουφλαρισμένη, κρυμμένη, από κάθε είδους πράγματα - ράσα, κορώνες, ιεροτελεστίες;

Αυτός ο περιορισμός δημιουργείται ουσιαστικά όταν υπάρχει ιδιοτέλεια. Αυτό είναι ολοφάνερο. Όταν νοιάζομαι για την δική μου ευτυχία, για την δική μου ολοκλήρωση, για την δική μου επιτυχία κι όλα τα παρόμοια, αυτή η ίδια η ιδιοτέλεια περιορίζει τις ιδιότητες του μυαλού· την ενέργεια του μυαλού - όχι ότι ο ομιλητής είναι ειδικός του εγκεφάλου, όπως εξηγήσαμε, παρ' όλο που έχει μιλήσει με αρκετούς επαγγελματίες γι' αυτό.

Το μυαλό εδώ κι εκατομμύρια χρόνια, έχει εξελιχθεί μέσα στον χρόνο, στον θάνατο και στη σκέψη. Εξέλιξη σημαίνει - ή όχι; - μια ολόκληρη σειρά από χρονικά γεγονότα. Έχουμε υπάρξει πίθηκος, τώρα είμαστε… αυτό έχει πάρει εκατομμύρια χρόνια. Για να φτιάξεις όλες τις θρησκευτικές τελετές χρειάζεται χρόνος.

Έτσι, το μυαλό έχει διαμορφωθεί, έχει περιοριστεί με την θέληση του, αναζητώντας την δική του ασφάλεια, κλεισμένο στο καβούκι του, λέγοντας: «Πιστεύω», «Δεν πιστεύω», «Συμφωνώ», «Δεν συμφωνώ», «Αυτή είναι η γνώμη μου», «Αυτή είναι η κρίση μου» - ιδιοτέλεια.

Ακόμη κι αν είναι το μυαλό κάποιου που ανήκει στην θρησκευτική ιεραρχία ή κάποιου από τους διάφορους διακεκριμένους πολιτικούς που μιλάνε για καλοσύνη, ειρήνη κι όλα τα παρόμοια ή του ανθρώπου που επιζητά δύναμη μέσω του χρήματος ή του καθηγητή με τις τρομερές γνώσεις ή του γκουρού, έχει ιδιοτέλεια. Δείτε τα όλ'  αυτά.

Έτσι το μυαλό μας έχει γίνει πολύ - πολύ μικρό - όχι στο σχήμα ή στο μέγεθος του. Έχουμε μειώσει την ποιότητα του μυαλού που έχει τεράστιες ικανότητες. Τεράστιες. Τεχνολογικά έχει εξελιχθεί κι έχει ακόμα την τεράστια ικανότητα να προχωρήσει εσωτερικά πολύ-πολύ βαθιά αλλά η ιδιοτέλεια το περιορίζει.

Το να ανακαλύψει κανείς για τον εαυτό του που κρύβεται η ιδιοτέλεια είναι κάτι πολύ λεπτό.

Μπορεί να κρύβεται πίσω από μια ψευδαίσθηση, σε μια νεύρωση, σε μια αυταπάτη, σ' ένα οικογενειακό όνομα. Πρέπει να σηκώσει κανείς κάθε πέτρα, να ψάξει σε κάθε κρυφή γωνιά για να το βρει. Και ή σου παίρνει καιρό για να το βρεις, πράγμα που με την σειρά του γίνεται άλλη μια φυλακή, ή το βλέπεις το πράγμα· το πιάνεις· έχεις μια βαθιά, άμεση αντίληψη μέσα σε μια στιγμή που καλύπτει όλο το χώρο.

Εκείνος, λοιπόν, που έκανε την ερώτηση ρωτάει πως μπορεί το μυαλό που είναι διαμορφωμένο να πιάσει το απεριόριστο που είναι ομορφιά, αγάπη και αλήθεια; Ποιο είναι το υπόβαθρο της συμπόνιας και της νοημοσύνης, κι αν μπορεί να την συναντήσει - να την συναντήσει ο καθένας από μας; Μπορεί κανείς να προσκαλέσει την συμπόνια; Μπορεί κανείς να προσκαλέσει την νοημοσύνης μπορεί να προσκαλέσει την ομορφιά, την αγάπη και την αλήθεια;

Μπορεί να προσπαθήσει να τα πιάσει; Σας ρωτώ. Προσπαθείτε να πιάσετε τι είναι η ποιότητα της νοημοσύνης, της συμπόνιας, την τεράστια αίσθηση της ομορφιάς, το άρωμα της αγάπης κι εκείνη την αλήθεια που δεν έχει δρόμο προς αυτήν; Αυτό είναι που πάτε να πιάσετε όταν θέλετε να βρείτε το μέρος όπου κατοικεί; Μπορεί το περιορισμένο μυαλό να το πιάσει αυτό;

Είναι αδύνατον να το πιάσετε, να το κρατήσετε, παρ' όλο που μπορεί να κάνετε όλα τα είδη του διαλογισμού, νηστείες, να βασανίσετε τον εαυτό σας, να γίνετε τρομερά εγκρατείς, να έχετε ένα ρούχο ή ένα ράσο. Ούτε ο πλούσιος μπορεί να φτάσει στην αλήθεια, ούτε ο φτωχός, ούτε οι άνθρωποι που έχουν πάρει όρκο αγαμίας, σιωπής κι εγκράτειας.

Ούτε αυτοί μπορούν, γιατί όλ' αυτά είναι προσδιορισμένα από την σκέψη, είναι όλα βαλμένα στην σειρά από την σκέψη· όλα έχουν καλλιεργηθεί εσκεμμένα από την σκέψη με προμελετημένο σκοπό. Όπως είπε και κάποιος στον ομιλητή: «Δώσε μου δώδεκα χρόνια και θα σε κάνω να δεις τον θεό».

Έτσι, όσο το μυαλό είναι περιορισμένο, κάντε ότι θέλετε: καθίστε σταυροπόδι, στη στάση του λωτού, πέστε σε έκταση, διαλογιστείτε, σταθείτε ανάποδα στηριγμένοι στο κεφάλι σας ή όρθιοι στο ένα πόδι - οτιδήποτε κι αν κάνετε, δεν πρόκειται ποτέ να την συναντήσετε.

Η συμπόνια δεν… συναντιέται.

Έτσι, πρέπει κανείς να καταλάβει τι είναι αγάπη. Η αγάπη δεν είναι μια αίσθηση. Η αγάπη δεν είναι ευχαρίστηση, επιθυμία, ολοκλήρωση. Η αγάπη δεν είναι ζήλεια, μίσος.

Η αγάπη έχει συμπάθεια, γενναιοδωρία και διακριτικότητα αλλά αυτές οι ιδιότητες δεν είναι αγάπη.

Για να την καταλάβετε, για να την βρείτε, χρειάζεται μεγάλη αίσθηση και ικανότητα εκτίμησης της ομορφιάς. Όχι της ομορφιάς μιας γυναίκας ή ενός άντρα ή ενός σταρ του σινεμά. Η ομορφιά δεν βρίσκεται στο βουνό, στον ουρανό ή στις κοιλάδες ή στο ποτάμι που κυλάει. Ομορφιά υπάρχει μόνο όπου υπάρχει αγάπη. Και η ομορφιά, η αγάπη είναι συμπόνια.

Και η συμπόνια δεν βρίσκεται κάπου· δεν μένει κάπου για ευκολία σας. Αυτή η ομορφιά, η αγάπη, η αλήθεια, είναι η υψηλότερη μορφή νοημοσύνης. Όταν υπάρχει αυτή η νοημοσύνη υπάρχει δράση, διαύγεια, μια τρομερή αίσθηση αξιοπρέπειας. Είναι κάτι αφάνταστο. Κι αυτό που δεν μπορείς να το φανταστείς ή το απεριόριστο, δεν μπορεί να μπει σε λέξεις.

Δεν μπορεί να περιγραφεί·  οι φιλόσοφοι το-έχουν  περιγράψει, αλλά οι φιλόσοφοι που το έχουν περιγράψει δεν είναι οι ίδιοι εκείνοι που έχουν περιγράψει. Έτσι, για να συναντήσει κανείς αυτή την μεγάλη αίσθηση, θα πρέπει να υπάρχει απουσία του εαυτού, του εγώ, της εγωκεντρικής δραστηριότητας, του «να γίνεις κάτι».

Πρέπει να' χει κανείς μέσα του μεγάλη σιωπή. Σιωπή σημαίνει άδειος από τα πάντα. Σ' αυτό υπάρχει απέραντος χώρος. Όπου υπάρχει απέραντος χώρος, υπάρχει τεράστια ενέργεια - όχι η ενέργεια της ιδιοτέλειας - απεριόριστη ενέργεια.

Βιβλιογραφία:

Η τέχνη της ζωής
ΤΖ. ΚΡΙΣΝΑΜΟΥΡΤΙ
ΕΚΔΟΣΕΙΣ ΚΑΣΤΑΝΙΩΤΗ

Ομοιοπαθητική και αυτογνωσία Πειθαρχία

Πειθαρχία

Μέρος πρώτο

(Η λέξη πειθαρχία είναι ετυμολογικά σύνθετη λέξη από το πείθω - πείθομαι και αρχή - αρχές. Στην δική μας περίπτωση εδώ, την λέξη πειθαρχία την χρησιμοποιώ για να επισημάνω όλες εκείνες τις ιδιότητες και καταστάσεις που προάγουν την ανθρώπινη ύπαρξη ατομικά και συλλογικά. Ο κάθε άνθρωπος θα πρέπει να νοήσει ότι το να γνωρίσει τον εαυτό του είναι το πρωτεύων και χρειάζεται απόλυτη πειθαρχία ως προς αυτόν τον στόχο - αρχή. Πολλές φορές μπορεί να χρειαστεί αναβολή της ευχαρίστησης και αφοσίωση στο σκοπό της αναγνώρισης του ασυνειδήτου (εγώ), με επιλογή της καλύτερης δυνατής λύσης.

Η γη στην οποία βρισκόμαστε δεν είναι χώρος εξοχής και απόλαυσης. Είναι χώρος για δυνατούς πολεμιστές, αναγνώρισης του Ασυνειδήτου και όχι για αυτούς που από αναγκαιότητα κρέμονται από τους άλλους ή που χρειάζονται τους άλλους για να είναι αναγνωρίσιμοι.

Αυτό σημαίνει ότι αναλαμβάνει κάποιος την πρόκληση, που συνεπάγεται η ευθύνη της αναγνώρισης του δικού του ασυνειδήτου. Και αυτό απαιτεί την μέγιστη πειθαρχία όπως ταιριάζει σε κάθε πολεμιστή και βέβαια δεν είναι για αυτούς που το βάζουν στα πόδια ή κρύβονται στην πρώτη ή στην δεύτερη δυσκολία. Στη γη στην οποία βρισκόμαστε η ζωή είναι δύσκολη. Αλλά χωρίς αυτή τη δυσκολία δεν θα μπορούσαμε να έχουμε την κίνηση, διότι αυτή η αρνητική για μας κατάσταση που λέγεται και Εγώ, είναι που μας δίνει την ώθηση και κατ' επέκταση την ανοδική ή την καθοδική μας πορεία.(Ανοδική πορεία εννοούμε την πνευματική υπόσταση του ανθρώπου. Καθοδική είναι η αγνοία της πνευματικότητας μας). 

Η τάση να αποφεύγεται η πρόκληση είναι πανταχού παρούσα στους ανθρώπους, έτσι που θα μπορούσε δικαιολογημένα να θεωρηθεί ως ένα χαρακτηριστικό της ανθρώπινης φύσης. Λέγοντας όμως ότι είναι φυσική αυτή η συμπεριφορά δεν εννοούμε ότι είναι απαραίτητη ή ωφέλιμη ή αμετάβλητη.  

Η είσοδος στην αυτογνωσία είναι μια πράξη μέγιστου θάρρους.

Η εγκατάλειψη μας στο άνοιγμα της πρόκλησης είναι ίσως ένα από τα πράγματα που συμβολίζει το άνοιγμα σε αυτούς που ασχολούνται με την υγεία. Π.χ. σε έναν ομοιοπαθητικό, σε έναν ψυχοθεραπευτή ή ακόμη και σε έναν πραγματικό φίλο. Η πρωταρχική αιτία που οι άνθρωποι δεν θέλουν να υποβληθούν στην αναγνώριση του ασυνειδήτου δεν είναι ότι τους λείπουν τα χρήματα αλλά ότι τους λείπει το θάρρος.

Κάποτε κάποιος μου παραπονέθηκε ότι είναι ακριβή η επίσκεψη για να έρθει και τον ρώτησα πόσους καφέδες πίνει την ημέρα. Μου απάντησε ότι πίνει τρεις καφέδες. Και πιστεύεις ότι δεν  αξίζει να κόψεις τον έναν καφέ για να εξοικονομήσεις την αμοιβή ενός ειδικού; Ναι ξέρεις δεν θέλω να κόψω τον καφέ… Σωστά, αν δεν μπορείς να κόψεις έναν καφέ πως είναι δυνατόν να κινηθείς προς την ανακάλυψη του εαυτού σου και την θεραπεία σου;

Στη γη στην οποία βρισκόμαστε η ζωή είναι δύσκολη. Ο Σκοτ Πεκ αναφέρει: Όταν έχουμε μάθει αληθινά ότι η ζωή είναι δύσκολη - όταν πραγματικά το καταλάβουμε αυτό και το δεχτούμε, τότε η ζωή παύει να είναι δύσκολη. Γιατί όταν γίνει αυτό αποδεκτό, το γεγονός ότι η ζωή είναι δύσκολη, παύει να έχει σημασία.

Αυτό βέβαια απαιτεί θάρρος και μετά πειθαρχία.

Αντί γι' αυτό, γκρινιάζουν ασταμάτητα με θόρυβο ή σε χαμηλούς τόνους για τα πελώρια προβλήματά τους, για τα βάρη και τις δυσκολίες της, λες και η ζωή είναι γενικά εύκολη, λες και η ζωή πρέπει να είναι εύκολη ξεχνώντας βέβαια ότι η ζωή είναι βασικά μοναδική και όμορφη.

Εκφράζουν την πίστη τους θορυβώδικα ή με λεπτό τρόπο, ότι οι δυσκολίες τους αποτελούν ένα μοναδικό είδος δοκιμασίας που δεν έπρεπε να υπάρχει και που, κατά παράδοξο τρόπο, έπληξαν ειδικά αυτούς, τις οικογένειές τους, το σόι τους, την τάξη τους, το έθνος τους ή ακόμη το γένος τους και όχι άλλους. Τη γνώρισα αυτήν την γκρίνια γιατί έχω και εγώ σ' αυτήν το μερτικό μου.

Η ζωή είναι μια σειρά από δυσκολίες. Θέλουμε να γκρινιάζουμε γι' αυτές ή να τις λύνουμε; Θέλουμε να μάθουμε στα παιδιά μας να τις λύνουν; Ας αρχίσουμε από μας.

Εκείνο που κάνει τη ζωή δύσκολη είναι το γεγονός ότι η πορεία για την αντιμετώπιση και λύση των δυσκολιών είναι βασανιστική. Οι δυσκολίες, ανάλογα με τη φύση τους, μας προκαλούν έντονο αίσθημα αποστέρησης ή στεναχώριας ή μελαγχολίας ή μοναξιάς ή ενοχής ή μεταμέλειας ή θυμού ή βαθιάς ανησυχίας ή άγχους ή απελπισίας.

Οι περισσότεροι δεν είμαστε τόσο σοφοί. Φοβούμενοι την εργασία - μόχθο που συνεπάγεται μια δυσκολία, σχεδόν όλοι μας λίγο ή πολύ προσπαθούμε να αποφύγουμε τις δυσκολίες. Τις τρενάρουμε, ελπίζοντας ότι έτσι θα απομακρυνθούν. Τις αγνοούμε, τις ξεχνάμε, προσπαθούμε να πείσουμε τον εαυτό μας πως δεν υπάρχουν. Ακόμα παίρνουμε φάρμακα να μας βοηθήσουν να τις αγνοήσουμε έτσι που, ναρκώνοντας τον εαυτό μας από τον πόνο μας, να μπορέσουμε να ξεχάσουμε τις δυσκολίες που μας προκαλούν τον πόνο. Προσπαθούμε να κλωθογυρίζουμε γύρω από τις δυσκολίες αντί να τις αντιμετωπίζουμε κατάφατσα. Επιχειρούμε να βγούμε έξω απ' αυτές, αντί να υποφέρουμε μέσα σ' αυτές.

Αυτή η τάση να αποφεύγουμε τις δυσκολίες και τη συμφυή με αυτές συναισθηματική φόρτιση πόνου, είναι η πρωταρχική βάση όλων των ανθρώπινων ψυχικών παθήσεων.

Αφού οι περισσότεροι από μας έχουμε αυτή την τάση σε μεγαλύτερο ή μικρότερο βαθμό, οι περισσότεροι από μας είναι ψυχικά ασθενείς σε μεγαλύτερο ή μικρότερο βαθμό, στερημένοι πλήρους ψυχικής υγείας. Μερικοί από μας πάμε πάρα πολύ μακριά για να αποφύγουμε τα προβλήματά μας και τα βάσανα που προκαλούν, προχωρώντας πολύ πέρα απ' ότι είναι καθαρά ωφέλιμο και λογικό, στην προσπάθειά μας να βρούμε μια εύκολη διέξοδο, πλάθοντας τις πιο περίπλοκες φαντασίες μέσα στις οποίες ζούμε, μερικές φορές αποκλείοντας τελείως την πραγματικότητα. Ο Καρλ Γιούνγκ, αναφέρει τη λακωνική και κομψή φράση « Η νεύρωση είναι πάντοτε ένα υποκατάστατο για εύλογη ταλαιπωρία».

Αλλά το ίδιο το υποκατάστατο τελικά γίνεται πιο οδυνηρό από την εύλογη ταλαιπωρία την οποία ήταν προορισμένο να αποφύγει. Η ίδια η νεύρωση γίνεται το μέγιστο πρόβλημα. Έτσι πολλοί θα προσπαθήσουν τότε να αποφύγουν αυτή την ταλαιπωρία και αυτό το συγκεκριμένο πρόβλημα, δημιουργώντας το ένα στρώμα της νεύρωσης πάνω στο άλλο.  

Η κυριότερη αιτία κατ' εμέ που προκύπτει και που δεν έχουμε την απαιτούμενη πειθαρχία σε σχέση με αυτό που γράφω εδώ είναι η Αγάπη. Όταν αγαπάμε κάτι, αυτό έχει αξία για μας, και όταν κάτι έχει αξία για μας, ξοδεύουμε χρόνο γι' αυτό, είτε για να το χαρούμε, είτε για να το φροντίσουμε.

Η σωστή πειθαρχία χρειάζεται χρόνο.

Είναι γνωστό ότι η κοινωνία αποτελείται από άτομα και αυτά τα άτομα είναι τα μωρά που γεννιούνται, γίνονται παιδιά, έφηβοι, ενηλικιώνονται και αποτελούν  την επόμενη γενιά - κοινωνία. Το κάθε παιδί γεννιέται σε έναν κόσμο μεγάλων ανθρώπων. Ας παρατηρήσουμε ότι και για το κάθε παιδί μας είναι πολύ δύσκολη η προσαρμογή αυτή, το θέμα είναι κατά πόσο θέλουμε να βοηθήσουμε ή να απαλλαγούμε από την ευθύνη που προκύπτει μέσα από αυτό που ονομάζουμε βοήθεια. Ας σταματήσουμε πλέον να πιστεύουμε ότι μπορεί να υπάρξει υγιέστερη κοινωνία χωρίς την υπεράσπιση των παιδιών μας. Κάποτε και εμείς υπήρξαμε παιδιά. Υπήρξαμε;…

Σκεφτείτε, όταν δεν έχουμε χρόνο να αφιερώσουμε στα παιδιά μας ή δεν έχουμε το χρόνο που θα θέλαμε να τους αφιερώσουμε, τότε δεν τα προσέχουμε αρκετά, ώστε να αντιλαμβανόμαστε πότε η ανάγκη τους για πειθαρχεία είναι τόσο κατάφωρη που να συγκρούεται με τη συνείδησή μας, μπορούμε παρ' όλα αυτά να αδιαφορούμε γι' αυτή την ανάγκη με τη σκέψη ότι είναι πιο βολικό να τα αφήνουμε να κάνουν αυτό που νομίζουν: «Δεν έχω τη δύναμη να ασχοληθώ σήμερα με αυτά». Ή τελικά, αν είμαστε αναγκασμένοι να δράσουμε λόγω των παραπτωμάτων τους και του ερεθισμού μας, τους επιβάλουμε πειθαρχία, συχνά βάναυσα, από θυμό και όχι ύστερα από λογική σκέψη, χωρίς να εξετάζουμε το πρόβλημα, ούτε καν να βρούμε το χρόνο να σκεφτούμε τι λογής πειθαρχία είναι η πιο ενδεδειγμένη γι' αυτό ειδικά το πρόβλημα.

Οι γονείς που αφιερώνουν χρόνο για τα παιδιά τους, ακόμα και όταν αυτό δεν απαιτείται από κατάδηλες αταξίες, θα αντιληφθούν σ' αυτά δυσδιάκριτες ανάγκες πειθαρχίας στις οποίες θα αντιδράσουν με ήπιες παραινέσεις ή με επίπληξη ή κριτική παρατήρηση ή έπαινο, που θα δίνονται με περίσκεψη και προσοχή. Θα παρατηρήσουν με ποιο τρόπο τα παιδιά τους τρώνε το κέικ, πως μελετούν, πότε λένε ψεματάκια, πότε αποφεύγουν τα προβλήματα αντί να τα αντιμετωπίζουν.

Θα αφιερώσουν χρόνο για να κάνουν αυτές τις μικρές διορθώσεις και αναπροσαρμογές, ακούγοντας τα παιδιά τους, ανταπαντώντας τους, σφίγγοντας λίγο εδώ, λασκάροντας λίγο εκεί, δίνοντάς τους μικρές διαλέξεις, μικρές ιστορίες, λίγα αγκαλιάσματα και φιλιά, λίγες νουθεσίες, λίγα ελαφριά χτυπήματα στην πλάτη. Έτσι η ποιότητα της πειθαρχίας που  δίνεται από γονείς οι οποίοι αγαπούν τα παιδιά είναι ανώτερη από την πειθαρχία γονέων που δεν τα αγαπούν.

Αλλά αυτό δεν είναι παρά μόνο η αρχή. Αφιερώνοντας χρόνο για να παρατηρούν και να σκέφτονται τις ανάγκες των παιδιών τους, οι γονείς που αγαπούν συχνά βασανίζονται προκειμένου να πάρουν τις σωστές αποφάσεις και κυριολεκτικά υποφέρουν μαζί με τα παιδιά τους. Τα παιδιά δε μένουν τυφλά μπροστά στο γεγονός αυτό. Αντιλαμβάνονται όταν οι γονείς τους είναι πρόθυμοι να υποφέρουν μαζί τους και, μολονότι, δεν εκδηλώνουν ίσως με άμεσο τρόπο την ευγνωμοσύνη τους, θα μάθουν κι αυτά να υποφέρουν. «Αν οι γονείς μου είναι πρόθυμοι να υποφέρουν μαζί μου» θα λένε στον εαυτό τους «τότε το να υποφέρεις δεν πρέπει να είναι τόσο κακό και θα είμαι έτοιμος και εγώ ο ίδιος να υποφέρω». Αυτό είναι η αρχή της αυτοπειθαρχίας, μας λέει ο Σκοτ Πεκ. 

Πίσω από την πειθαρχία είναι η Αγάπη. Διότι χωρίς αγάπη δεν μπορεί να υπάρξει πειθαρχία.

Ο Νίκος Καζαντζάκης μας λέει:

"Τι είναι η αγάπη; Δεν είναι συμπόνια μήτε καλοσύνη. Στη συμπόνια είναι δύο, αυτός που πονάει κι αυτός που συμπονάει. Στην καλοσύνη είναι δύο, αυτός που δίνει κι αυτός που δέχεται. Μα στην αγάπη είναι ένας. Σμίγουν οι δύο και γίνονται ένα. Δεν ξεχωρίζουν. Το εγώ κι εσύ αφανίζονται. ΑΓΑΠΩ ΘΑ ΠΕΙ ΧΑΝΟΜΑΙ..."

Αν η πειθαρχία είναι χωρίς Αγάπη τότε αυτή η πειθαρχία είναι άπλα υπακοή στους κανόνες.

Γνωρίζουμε όμως όλοι ότι κάθε κανόνας έχει και ένα δικαίωμα.

Δεν θα πρέπει να μας ξεφεύγει το γεγονός ότι τα φροϋδικά αξιώματα ταυτίζονταν με την ευρέως διαδεδομένη αντίληψη ότι το παιδί είναι από τη φύση του κακό και ότι πρέπει να διαπαιδαγωγηθεί από τους ενηλίκους ώστε να γίνει καλό. Αυτά που έχουν γραφτεί και διατυπωθεί πριν από τριάντα ή και σαράντα χρόνια δεν σημαίνει ότι ισχύουν και σήμερα. Ένα παιδί που το αγαπούν λαμβάνει το δώρο της αγάπης και μαζί με αυτό και το δώρο της γνώσης και της αθωότητας. Πρόκειται για ένα δώρο που θα το καθοδηγεί σε όλη του τη ζωή.  Ένα τραυματισμένο παιδί στερείται τα πάντα, επειδή έχει στερηθεί την αγάπη. Δεν ξέρει τι είναι αγάπη, συγχέει διαρκώς το έγκλημα με την ευεργεσία και το ψέμα με την αλήθεια.

Πολλοί γονείς υποστηρίζουν μέσω της πειθαρχίας την άποψη ότι μια σφαλιάρα, μια τιμωρία, που δίνεται με αγάπη δεν μπορεί να βλάπτει το παιδί, ή ότι η «αγάπη παίρνει συχνά το προσωπείο της βίας». Είναι δυνατόν η βάναυση συμπεριφορά να είναι προϊόν αγάπης; Εάν οι άνθρωποι δεν είχαν γαλουχηθεί από μικροί με αυτό το ψεύδος, πολύ σύντομα θα το επεσήμαναν. Η βαναυσότητα είναι το αντίθετο της αγάπης και η τραυματική της επίδραση δεν μειώνεται, αλλά αντιθέτως ενισχύεται όταν την παρουσιάζει κανείς ως ένδειξη αγάπης.

Κάποιοι ειδικοί υποστηρίζουν τέτοιου είδους συμπεριφορές, λέγοντας, ότι το παιδί δεν υφίσταται καμία βλάβη, υποτίθεται, εάν γνωρίζει ότι βασανίστηκε από «αγάπη» και «για το καλό του». Αυτός ο τρόπος καθησυχασμού των γονέων ναι μεν τους απαλλάσσει από αισθήματα ενοχής, αλλά δεν τους δίνει την δυνατότητα αναγνωρίσης, να θέσουν υπό αμφισβήτηση τη συμπεριφορά τους.

Η Alice Miller αναφέρει: Δεν υπάρχει όμως άλλη λύση πέρα από το να καθησυχάζουμε τους γονείς; Δεν θα μπορούσε κανείς να εξηγήσει ειλικρινά και ανοιχτά στους γονείς για ποιο λόγο τραυματίζουν τα παιδιά τους; Σίγουρα όχι όλοι, αλλά ορισμένοι θα έπαυαν να το κάνουν. Πάντως, το βέβαιο είναι ότι δεν θα πάψουν να βασανίζουν τα παιδιά τους εάν τους λέμε, όπως ακριβώς έλεγαν και στους γονείς τους 30 χρόνια πριν, ότι μια σφαλιάρα παραπάνω δεν βλάπτει αν αγαπούν το παιδί τους.

Παρ' ότι η φράση αυτή εμπεριέχει μια αντίφαση, μπορεί να συνεχίσει να μεταφέρεται από γενιά σε γενιά, επειδή την έχουμε συνηθίσει. Η αγάπη και η βαναυσότητα αποκλείουν η μία την άλλη.

Ποτέ δεν χαστουκίζουμε από αγάπη, αλλά επειδή σε παρόμοιες καταστάσεις, όταν ήμασταν ανίσχυροι, μας χαστούκιζαν και μας πίεσαν το χαστούκι αυτό να το θεωρήσουμε σημάδι αγάπης. Αν μια μητέρα μπορέσει να εξηγήσει στο παιδί της ότι εκείνη τη συγκεκριμένη στιγμή η αγάπη της για αυτό την εγκατέλειψε κι ότι την κυρίεψαν άλλα συναισθήματα, που δεν έχουν καμία σχέση με το ίδιο, τότε το παιδί θα κρατήσει μια ξεκάθαρη εικόνα των πραγμάτων, θα αισθανθεί πως το σέβονται και θα μπορέσει να βρει τη θέση του στη σχέση του με τη μητέρα. Η αγάπη προς το παιδί σαφώς δεν εκβιάζεται, αλλά όλοι έχουν την επιλογή να μην καταφύγουν στην υποκρισία.

Δεν ξέρω αν στο ζωικό βασίλειο υπάρχει υποκρισία. Πάντως δεν έχω ακούσει ποτέ πως ένα νεαρό ζώο μεγαλώνει με την εντύπωση ότι πρέπει να βασανιστεί μέχρι θανάτου για να γίνει αργότερα ένα «καθωσπρέπει και πειθαρχημένο ζώο». Πολλές συγκρίσεις ανάμεσα στην ανθρώπινη και τη ζωική επιθετικότητα παρακάμπτουν επίσης το γεγονός ότι μπροστά στη δύναμη του ανθρώπου να προκαλέσει μια πυρηνική καταστροφή αλλά και στην προδιάθεσή του προς την καταστροφή, που μαρτυρείται στα παραδείγματα του Χίτλερ, του Στάλιν και άλλων, ακόμη κι αν όλα τα ζώα του κόσμου έδειχναν τα δόντια τους θα φάνταζαν ακίνδυνα.   

Είναι δυνατόν θα πείτε, να μην το γνωρίζουν αυτό καθηγητές, και κάθε ειδικοί που ασχολούνται με την υγεία; Ασφαλώς και είναι. Εάν βασίζουν την πίστη τους για το πόσο ακίνδυνα είναι τα παιδικά τραύματα στις αντιλήψεις των γιαγιάδων τους, δεν θα διδαχθούν από τα γεγονότα, γιατί προφανώς αυτή η πίστη παραμένει ακλόνητη σε όλη τους τη ζωή. Όμως, εξαιτίας της επιζήμιας υποκρισίας την οποία υποστηρίζουν, η πίστη αυτή δεν είναι σε καμία περίπτωση αθώα και ακίνδυνη. Γιατί είναι ακριβώς οι συνέπειες των εν γένει αγνοημένων παιδικών τραυμάτων που απειλούν σήμερα των κόσμο.

Η εκ γενετής τυφλότητα ενός ανθρώπου είναι, στις περισσότερες περιπτώσεις, ένα μη αναστρέψιμο γεγονός. Η συναισθηματική τυφλότητα όμως, δεν είναι έμφυτη. Είναι η επίπτωση μιας απώθησης συναισθημάτων και αναμνήσεων που καθιστά τον άνθρωπο τυφλό απέναντι σε συγκεκριμένους συσχετισμούς στη μετέπειτα ζωή του.     

Συνεχίζετε…

Οποιοδήποτε περιεχόμενο στον Παρόντα Δικτυακό Τόπο έχει καθαρά ενημερωτικό χαρακτήρα, δεν συνιστά, ούτε δύναται να ερμηνευθεί ότι συνιστά ή υποκαθιστά συμβουλή ιατρικής φύσης, για την οποία οφείλετε και σας συστήνεται να απευθύνεστε σε αρμόδιο επαγγελματία υγείας.

Το άρθρο αυτό έχει αναρτηθεί και στο lifehub.gr ετικέτες, άρθρα ομοιοπαθητικής .

Παναγιώτης Ψαρρός

Ομοιοπαθητικός

2109919619 - 6974130244

info@aaaton.com

Η θωρακισμένη δασκάλα

Το κεντρικό σημείο, αναφορικά με την θωρακισμένη δασκάλα, είναι η στάση της απέναντι στον παιδικό αυνανισμό.

Ό αυτό-ηδονισμός την τρομοκρατεί. Δεν μπορεί να φανταστεί, πως αυτός ο φόβος δεν είναι παρά το ξύπνημα της δικιάς της οδυνηρής σύγχυσης όταν ήταν παιδί και της απαγόρευαν την φυσική ευχαρίστηση, του ν' αγγίζει τα γεννητικά όργανα.

Αν τολμούσε να ακολουθήσει το ξέσπασμα των απωθημένων συναισθημάτων της, θα μπορούσε κάλλιστα ν' ασκήσει βία ενάντια στο παιδί που αυνανίζεται - τόσο έντονη είναι η ματαίωση της δικιάς της εμπειρίας - όμως ή απώθηση είναι υπερβολικά βαθιά για οποιοδήποτε τέτοιο ρήγμα, κι έτσι στρέφεται με φανατισμό σ' αυτό που έχει διδαχτεί - να αποσπάσει το παιδί απ' αυτή την δραστηριότητα ή να το τιμωρήσει.

Έτσι, όταν ο μικρός Τόμυ, τεσσάρων χρόνων, άρχισε να βγάζει τα ρούχα του, στο διάλειμμα, για να παίξει με τα γεννητικά του όργανα, η δεσποινίς Τζόουνς τον επανέφερε αυστηρά στην τάξη. Αν τολμούσε να βγάλει την φόρμα του, τον τιμωρούσε να μείνει στο κρεβάτι ενώ τα άλλα παιδιά ανέβαιναν στην ταράτσα.

Και όταν παρατήρησε τον Χάρολντ, της ίδιας ηλικίας, που έπαιζε χαρούμενα με τα γεννητικά του όργανα, ενώ κοίταζε το σπιτάκι με τους κύβους που είχε χτίσει, ή δεσποινίς Τζόουνς είπε, «ο Χάρολντ παραείναι τολμηρός με τα χέρια του. Πρέπει αμέσως να κάνει κάτι εποικοδομητικό».

Χαρακτηριστικό γνώρισμα της θωρακισμένης δασκάλας, είναι η ικανότητα της να αναγνωρίζει το διαταραγμένο παιδί, χωρίς καθόλου να υποπτεύεται την αιτία ή την σοβαρή φύση της διαταραχής. Ο Μπίλυ είναι πολύ επιθετικός, δεν δείχνει μεγάλο ενδιαφέρον για τα παιχνίδια, και προσβάλλεται από ξαφνικούς φόβους και ξεσπάσματα υστερίας. Μολονότι, είναι απ' την φύση του, ένα πολύ καλοφτιαγμένο και ζωηρό αγόρι, κλείνεται συχνά στον εαυτό του και πιπιλίζει το δάχτυλο του.

Είναι εύκολο να παρατηρήσει κανείς, μια σοβαρή αναστολή αναφορικά με τον αυνανισμό, κι όμως η δεσποινίς Τζόουνς αρνιέται να ζητήσει την συμβουλή του ψυχιάτρου του σχολείου, λέγοντας πως ο Μπίλ θα το ξεπεράσει. Ο Νέντ, που ανήκει στην ίδια ομάδα των τετράχρονων παιδιών, πήγε σπίτι και είπε στην μητέρα του, πως η δασκάλα του είπε να μην πιπιλάει το δάχτυλό του· ή δεσποινίς Τζόουνς το αρνήθηκε, χωρίς να ' χει συνείδηση, πως οι πράξεις της μιλούν δυνατότερα απ' τις λέξεις.

Τυπική επίσης είναι η στάση της, αναφορικά με τις συνήθειες της τουαλέτας. Κάθε παιδί υποχρεώνεται να πάει στην τουαλέτα, πριν απ' την ώρα της ανάπαυσης, αδιάφορο αν έχει την επιθυμία να το κάνει. Εξάλλου, είναι υποχρεωμένο να μην ξαναπάει στην τουαλέτα, κατά την ώρα της ανάπαυσης, παρά σε περίπτωση έκτακτης ανάγκης.

Το αποτέλεσμα είναι κανένα παιδί να μην πηγαίνει στην τουαλέτα, όση ώρα είναι στο δωμάτιο η δεσποινίς Τζόουνς, όμως απ' την στιγμή που θα φύγει και θ' αναλάβω εγώ, αρχίζουν να ζητούν να πάνε στην τουαλέτα.

Ένα παιδί ήθελε τόσο πολύ να πάει στην τουαλέτα, ώστε όταν μ' άκουσε να έρχομαι ψιθύρισε στη δεσποινίδα Τζόουνς, «πηγαίνετε τώρα, βιαστείτε. Έρχεται η άλλη δασκάλα». Αργότερα, η δεσποινίς Τζόουνς μου ανέφερε αυτό το σχόλιο και είπε, «βλέπεις, δεν έχεις επιβάλλει τη κατάλληλη πειθαρχία σ' αυτά τα παιδιά».

Φαίνεται απίστευτο το γεγονός, ότι αυτή η δασκάλα δεν βλέπει πόση ένταση έχουν αυτά τα μικρά κορμιά πάνω στα κρεβάτια, πόσο αφύσικη και άκαμπτη είναι η στάση τους, καθώς βρίσκονται εκεί ξαπλωμένα, περιμένοντας να φύγει απ' το δωμάτιο.

Ούτε που της περνάει απ' το μυαλό να εξετάσει την σημασία του γεγονότος, ότι όταν επιστρέφει βλέπει σημειωμένο, πως τα παιδιά έχουν πάει τέσσερις ή πέντε φορές στην τουαλέτα.

Το μοναδικό της σχόλιο είναι σαρκαστικό, «είναι περίεργη η σχέση που έχουν τα παιδιά μαζί σου».

Η μόνη φορά που ενοχλήθηκε, ήταν τότε, που ένα μικρό κοριτσάκι της είπε «η άλλη δασκάλα είναι καλύτερη από σένα, μας αφήνει να πηγαίνουμε στην τουαλέτα», όμως κανόνισε αυτό το θέμα όπως της άρεσε, αναλαμβάνοντας όλη την ώρα της ανάπαυσης για αρκετές μέρες.

Η αντιμετώπιση του μικρού αγοριού, που παίζει με τα περιττώματα του, είναι πολύ ενδεικτική της θωρακισμένης προσέγγισης προς τα παιδιά. Σε μια τέτοια περίπτωση είχε κατατρομοκρατηθεί, και μου είπε πως αυτό σήμαινε ότι το παιδί ήθελε να τα κρατά όλα για τον εαυτό του, ακόμα και τα περιττώματά του.

Έφερε αμέσως ένα δοχείο και είπε πως πρέπει να υποχρεώνω το παιδί να κάθεται εκεί, ώστε να μπορώ να εμποδίζω κάθε προσπάθεια του να αγγίζει τα περιττώματα. Ξέροντας πως το αγοράκι θα 'νιωθε ταπεινωμένο και με μόνη τη σκέψη να καθίσει σ' ένα δοχείο, συγκατάνευσα ελάχιστα σ' αυτό.

Την άλλη μέρα, η δεσποινίς Τζόουνς του μίλησε τόσο αυστηρά για την καλή συμπεριφορά στην τουαλέτα και κατάφερε να τον τρομοκρατήσει σε τέτοιο βαθμό, ώστε τώρα, βουτάει το χέρι του στην τουαλέτα και αγγίζει τα περιττώματα, πιστεύοντας πως κανείς δε θα μάθει τι έκανε.

Είχα την εντολή να τον παρακολουθώ από κοντά κάθε μέρα και να φροντίσω να τηρηθεί η σωστή συμπεριφορά. Της πρότεινα την ιδέα πως ίσως ήταν μια εμπειρία, που το παιδί δεν είχε ζήσει στη διάρκεια της βρεφικής ηλικίας και πως ίσως ήταν σωστό να το αφήσουμε να την ζήσει τώρα, μα τα λόγια μου έπεσαν στο κενό.

Αυτό το επεισόδιο, την υποκίνησε να μου υποδείξει, να κρατώ ένα διάγραμμα, αναφορικά με την συμπεριφορά κάθε παιδιού, στην τουαλέτα. Η δεσποινίς Τζόουνς ανέφερε σαν παράδειγμα, μια μέθοδο ενός πολύ γνωστού σχολείου για την εκπαίδευση δασκάλων, που συμβούλευε να κρατείται ένα διάγραμμα με διαφορετικού χρώματος μολύβια, που κάθε ένα θα δείχνει το μέγεθος των κενώσεων, την συμπεριφορά του παιδιού κ.λ.π.

Εγώ αρνήθηκα, ενώ την κοίταζα και φανταζόμουν την φρίκη που θα φαινόταν στο πρόσωπό της, αν μόνο μπορούσε να δει τον της, καθώς αντλούσε μια ματαιωμένη πρωκτική ηδονή από μια τέτοιου είδους σχολαστική παρακολούθηση των απεκκριτικών λειτουργιών.

Στη διάρκεια της ημέρας, συμβαίνουν πολλά μικροεπεισόδια, φαινομενικά ασήμαντα, μα που αποτελούν όλα μέρος της ασυνείδητης απόφασης που έχει πάρει ή θωρακισμένη δασκάλα να μεγαλώσει καλοαναθρεμμένα και «καλά» παιδιά.

Για παράδειγμα, σπάνια τα' αφήνει να φωνάξουν ακόμα και στην ταράτσα, μη μπορώντας ν' αντιληφθεί πως αυτό είναι μια βιολογική ανάγκη για όλα τα παιδιά. Έχει διαρκώς στο στόμα της το «σουτ!», μια και τα καλοαναθρεμμένα τετράχρονα παιδιά δεν θα 'πρεπε να κάνουν θόρυβο.

Όταν ανακάλυψε δυο μικρά κοριτσάκια να βάζουν πανιά στο κεφάλι τους προσποιούμενες πως αυτά είναι οι σκούφοι που φορούν οι σερβιτόρες, τις ανάγκασε αμέσως να σταματήσουν το παιχνίδι. Τα πανιά αυτά προορίζονταν να χρησιμοποιηθούν σαν καλύμματα στα κτήρια, που έφτιαχναν τα παιδιά με τους κύβους, πουθενά αλλού! Έχει μανία για τα ονομαζόμενα «δημιουργικά» παιχνίδια, όπως ή ξυλουργική ή οι κατασκευές με κύβους, αλλά της είναι αδύνατο να καταλάβει το «παιχνίδι για το παιχνίδι».

Να τσουλάς βαρέλια είναι ανόητο, δεν οδηγεί το παιδί πουθενά, και πρέπει να του αποσπάσουμε την προσοχή από αυτό. Η απλή πράξη του στιβάγματος μεγάλων κούφιων κύβων σ' ένα κασόνι, που για τα μικρά παιδιά είναι μια απόλαυση, φέρνει στο πρόσωπο της μια έκφραση ανυπομονησίας και θυμού.

Αυτό είναι ένας πραγματικά, χωρίς αξία τρόπος να περνάς τον καιρό σου - τίποτα δημιουργικό δεν έχει σχεδιαστεί , ούτε χτιστεί!

Η ζωγραφική είναι μια δραστηριότητα, που η δεσποινίς Τζόουνς ανέχεται επειδή αποτελεί μέρος του προγράμματος του σχολείου, κρυφά όμως, πιστεύει πως δεν έχει και μεγάλη αξία. Τα πασαλείμματα των τετράχρονων παιδιών, τα χρώματα που χρησιμοποιούν, η μορφή και το περιεχόμενο της αδέξιας μα σημαντικής τους προσπάθειας ν' αποτυπώσουν στο χαρτί αυτό που νιώθουν, είναι μάταια, σύμφωνα με την γνώμη της δασκάλας τους.

Έφτασε μάλιστα στο σημείο, να μου προτείνει να μην τα' αφήνω να ζωγραφίζουν πάνω από έναν πίνακα την ημέρα, αγνοώντας το γεγονός πως οποιαδήποτε δημιουργική τάση, είτε στο παιδί είτε στον ενήλικο, δεν θα μπορούσε να λειτουργήσει ποτέ κάτω από τέτοιους περιορισμούς.

Πολύ συχνά συμβαίνει κάποιο επεισόδιο που ανοίγει μια πόρτα στον ασυνείδητο κόσμο του παιδιού. Μια κραυγή διέκοψε ξαφνικά την ησυχία κατά την ώρα της ανάπαυσης κι ο Τόνυ πετάχτηκε γεμάτος τρόμο από έναν εφιάλτη. «Βοηθήστε με! Ώ, βοηθήστε με!» φώναζε, «Το κεφάλι μου! Το κεφάλι μου!» και ξέσπασε τρέμοντας σε λυγμούς.

Όταν το ανέφερα στην δεσποινίδα Τζόουνς, γέλασε και σχολίασε, «Ώ, τα περισσότερα παιδιά έχουν εφιάλτες. Δεν έχει σημασία». Κι όταν πάλι ο μικρός Κένεθ έκανε μια από τις συνηθισμένες επιθέσεις του σ' ένα πιο αδύνατο παιδί είπε, «θέλω να βλέπω τους ανθρώπους να πονούν. Μ' αρέσει πολύ. Δεν ξέρω γιατί», το αντιμετώπισε εντελώς ελαφρά με το σχόλιο, «Αυτά είναι ανοησίες. Μη δίνεις προσοχή».

Το προβληματικό παιδί ενεργοποιεί κάτι στην δεσποινίδα Τζόουνς, που είναι παρόμοιο με τον πανικό. Γεμάτη φόβο για τον εαυτό της, επιβάλλει αμέσως στο παιδί υπερβολικά πειθαρχικά μέτρα. Η Μαίρη παθαίνει παροξυσμούς οργής, που οφείλονται στο γεγονός πως οι γονείς της είναι χωρισμένοι και είναι υποχρεωμένη να ζει με μια ανίδεη και εγωίστρια μητέρα. Είναι ένα αξιαγάπητο παιδί κι ασυνήθιστα έξυπνο.

Όταν μια μέρα ξέσπασε σε μια φοβερή κρίση οργής, η  δεσποινίδα Τζόουνς ανάγγειλε μεγαλόφωνα πως δεν την ήθελε στην τάξη κι έπρεπε να πάει να μείνει μόνη της ς' ένα δωμάτιο του πάνω ορόφου. Φωνάζοντας και κλαίγοντας με λυγμούς, το κοριτσάκι ήταν υποχρεωμένο να περάσει το πρωινό μόνη μέχρι, όπως λέει η δεσποινίδα Τζόουνς, «να καταλάβει πως μια τέτοια συμπεριφορά δεν θα γίνει ανεκτή».

Τελικά, με κάποια δικαιολογία, κατάφερα να πάω στο παιδί και να το πάρω στην αγκαλιά μου. Σε λίγα λεπτά η κρίση υποχώρησε, είχε αυτό που χρειαζόταν - την αγάπη. Όταν η δεσποινίς Τζόουνς ανακάλυψε πως είχα πάει στο κορίτσι, γύρισε θυμωμένα σε μένα και μου είπε, «Απλώς παραχαϊδεύεις αυτό το παιδί. Αυτό που χρειάζεται είναι ή πειθαρχία».

Ένα απ' τα πιο πιθανά συμπτώματα της θωρακισμένης δασκάλας, είναι η σχολαστική της ανάγκη για την τάξη και η επιμονή της να γίνονται όλα σύμφωνα με τους κανόνες. Τα παιδιά δεν πρέπει να διαβάζουν βιβλία, εκτός αν τα χέρια τους είναι εντελώς καθαρά. Το μπάνιο πρέπει να είναι πάντα πεντακάθαρο. Όταν πίνουν τον χυμό τους κι ακούν μια ιστορία, πρέπει να κάθονται σε κύκλο, ακριβώς πάνω στην άσπρη γραμμή, που είναι σχεδιασμένη γι' αυτό τον λόγο στο πάτωμα.

Τα γόνατά τους πρέπει να διασταυρώνονται με ομοιόμορφο τρόπο, πριν τους επιτραπεί να πάνε ένα ένα, να πάρουν την πορτοκαλάδα τους. Πρέπει πάντα να μιλούν με την σειρά και να μην διακόπτουν το ένα το άλλο. Μπορούν να πάρουν από τα ράφια μικρές καμινάδες ή ανθρωπάκια μόνο αν έχουν χτίσει ένα σπίτι με κύβους, για κανένα άλλο λόγο.

Μία δασκάλα πρέπει να «κατευθύνει την συζήτηση» στο τραπέζι του φαγητού, ή άλλη πρέπει να μένει σιωπηλή. Τα παιδιά δεν επιτρέπεται να πάρουν περισσότερες από δυο μερίδες φαγητού, ακόμα κι αν πεινούν και το φαγητό δεν ήταν αρκετό. Ο μικρός Χάρυ, δεν επιτρέπεται να παίξει με τα χτίσματα των άλλων παιδιών στην ταράτσα, αν έρχεται αργοπορημένος στο σχολείο μολονότι είναι πολύ δυστυχισμένος, που η μητέρα του κοιμάται ως αργά κι 'ετσι χάνει το παιχνίδι στο ύπαιθρο.

Αν στερήσεις αυτή την ευχαρίστηση από το παιδί, λέει η δεσποινίς Τζόουνς, θα παραπονεθεί στην μητέρα του κι εκείνη θα διορθώσει την συμπεριφορά της.

Κάθε στενή επαφή με κάποιο συγκεκριμένο παιδί αποδοκιμάζεται. Η δασκάλα πρέπει να εξοικειώνεται με το παιδί, μέσα από την παρατήρηση κι εκεί να σταματά. Ν' αποφεύγει να τα' αγγίζει. Αν η δεσποινίς Τζόουνς τύχει να με δει ν' ακουμπώ έστω το χέρι μου στον ώμο ενός παιδιού, χάνει την αυτοκυριαρχίας της, «Σου είπα να μην απλώνεις τα χέρια σου στα παιδιά. Είναι το χειρότερο που μπορείς να κάνεις!» φωνάζει.

Κι όταν κάποιο παιδί μ' αγκαλιάσει απ' την μέση, καθώς περιμένει στην αρχή της γραμμής για ν' ανεβεί επάνω, του βάζει τις φωνές, «Κατέβασε αμέσως τα χέρια σου. Η δασκάλα δεν θέλει να την αγγίζεις».

Χρειάζεται ν' απορούμε που τα παιδιά εξελίσσονται συχνά σε ψυχρά πλάσματα;

Βιβλιογραφία:

Ο θωρακισμένος άνθρωπος
Βίλχελμ Ράιχ
Ελίζαμπεθ Τάισον
Εκδόσεις: Καστανιώτη

Η Φώτο με το σκίτσο είναι από το ΑΚΟΥ, ΑΝΘΡΩΠΑΚΟ!
Εκδόσεις: αποσπεριτης